Pan
Piotr Otawski
Generalny Dyrektor
Ochrony Środowiska

Dot.: Stanowisko do projektu ustawy o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (projekt UD224)

Szanowni Państwo,

Działając w imieniu inicjatywy #HodowcyRazem niniejszym przedkładamy uwagi oraz propozycje poprawek legislacyjnych do projektu ustawy o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku oraz niektórych innych ustaw (numer z wykazu prac legislacyjnych: UD224).

Z pełną aprobatą przyjmujemy deklarowany przez projektodawcę cel reformy, jakim jest usprawnienie procedur inwestycyjnych oraz odciążenie organów administracji. Uważamy jednak, że dla pełnego osiągnięcia tych zamierzeń niezbędne jest wprowadzenie bardziej precyzyjnych mechanizmów dyscyplinujących uczestników postępowania oraz uszczelnienie systemu w obszarach, które obecnie generują największe opóźnienia.

Przedstawione poniżej propozycje koncentrują się na czterech filarach nowoczesnej administracji:

1. Pewności prawa i stabilności procesu – poprzez wprowadzenie prekluzji dla organizacji społecznych i skrócenie terminów konsultacji.
2. Cyfryzacji i automatyzacji – poprzez pełne wykorzystanie systemu SOPOOŚ oraz wprowadzenie doręczeń elektronicznych i obwieszczeń jako standardu.
3. Odpowiedzialności procesowej – poprzez wprowadzenie mechanizmów chroniących inwestorów przed celową obstrukcją (tzw. legal trolling) oraz „turystyką procesową” organizacji ekologicznych.
4. Efektywności organów – poprzez wdrożenie instytucji milczącego załatwienia sprawy na etapach opiniowania i uzgadniania.

Jesteśmy przekonani, że wdrożenie poniższych uwag pozwoli na stworzenie zrównoważonego systemu, w którym ochrona środowiska opiera się na rzetelnej wiedzy eksperckiej, a nie na proceduralnych manipulacjach, co w konsekwencji przyczyni się do wzrostu dynamiki gospodarczej kraju.

I. Ograniczenie możliwości wchodzenia organizacji ekologicznych na zasadach strony do rozpoczętych już postępowań oraz wykorzystania mechanizmu „substytucji stron”

Proponowane zmiany mają na celu przywrócenie właściwej roli organizacjom ekologicznym – jako strażnikom interesu publicznego, a nie bycie narzędziem w rękach grup protestujących z pobudek sąsiedzkich. W przypadku, gdy organizacja ekologiczna staje się „wehikułem” dla osób niemających interesu prawnego, by mogły one realnie wpływać na proces, z którego zostały ustawowo wyłączone.

Ponieważ projekt UD224 w obecnym kształcie nie zawiera punktu nowelizującego art. 44 w takim zakresie, proponuje dodać nowy punkt do Art. 1 projektu UD224 (np. jako punkt 10a wynikającym z chronologii zmian w ustawie ooś).

·  Treść propozycji legislacyjnej

W art. 1 projektu ustawy dodaje się punkt 10a w brzmieniu:

„…) w art. 44:

1. a) po ust. 1 dodaje się ust. 1a–1c w brzmieniu:

„1a. Organizacja ekologiczna może uczestniczyć w postępowaniu na prawach strony, jeżeli jej cele statutowe obejmujące ochronę środowiska są realizowane na obszarze powiatu, w którym ma być realizowane przedsięwzięcie, przez co najmniej 12 miesięcy przed dniem wszczęcia postępowania.

1b. Zgłaszając udział w postępowaniu, organizacja ekologiczna jest obowiązana przedłożyć wykaz działań podjętych na rzecz ochrony środowiska na obszarze, o którym mowa w ust. 1a, w okresie ostatnich 12 miesięcy.

1c. Organizacja ekologiczna może zgłosić chęć udziału w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa nie później niż w terminie wskazanym w art. 33 ust. 1 pkt 7. Zgłoszenie udziału po upływie tego terminu pozostawia się bez rozpoznania.”,

1. b) ust. 2 otrzymuje brzmienie:

„2. Organizacji ekologicznej przysługuje prawo wniesienia odwołania od decyzji wydanej w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i brała ona udział w postępowaniu na prawach strony, po uprzednim zgłoszeniu udziału w terminie, o którym mowa w ust. 1c.”,

2. c) po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu: „2a. W przypadku kwestionowania przez organizację ekologiczną parametrów technicznych inwestycji lub wyników analiz zawartych w raporcie o oddziaływaniu na środowisko, organizacja jest obowiązana do przedłożenia uwag lub analiz sporządzonych przez osobę posiadającą kwalifikacje, o których mowa w art. 74a ust. 2. Uwagi lub wnioski organizacji oparte wyłącznie na ogólnych zastrzeżeniach, niepoparte dokumentacją sporządzoną przez osobę, o której mowa w zdaniu pierwszym, organ pozostawia bez rozpoznania.”,
3. d) ust. 3 otrzymuje brzmienie: „3. Organizacji ekologicznej przysługuje skarga do sądu administracyjnego od decyzji wydanej w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i brała ona udział w postępowaniu administracyjnym na prawach strony, po uprzednim zgłoszeniu udziału w terminie, o którym mowa w ust. 1c.”;”

· Uzasadnienie

1. Gwarancja stabilności i przewidywalności procesu (Pewność prawa) Obecny system pozwala organizacjom na wstąpienie do sprawy nawet po zakończeniu dowodowego etapu postępowania, co wymusza na organie ponowne przesyłanie dokumentacji i często powtarzanie czynności procesowych. Zamknięcie listy organizacji na etapie konsultacji społecznych pozwoli inwestorowi i organowi precyzyjnie określić krąg uczestników na wczesnym etapie, co eliminuje ryzyko „procesowych niespodzianek” na finiszu sprawy.
2. Przeciwdziałanie obstrukcji procesowej Częstą praktyką jest celowe wstrzymywanie się organizacji z wejściem do postępowania do ostatniej chwili, aby zyskać dostęp do pełnego materiału dowodowego bez aktywnego udziału w jego tworzeniu. Proponowana zmiana wymusza na organizacjach profesjonalizm i wczesną deklarację interesu, co zapobiega celowemu przedłużaniu postępowań (tzw. legal trolling). Zmiana ust. 2 i 3 (lit. b i d propozycji) zamyka furtkę dla organizacji, które celowo czekają z atakiem do wydania decyzji. Teraz prawo do odwołania ma tylko ten, kto ujawnił się w terminie konsultacji (zgodnie z ust. 1c).
3. Precyzja sankcji: Zamiast sformułowania “nie wywołuje skutków prawnych” (które jest nieostre), w ust. 1c użyto procesowego zwrotu “pozostawia się bez rozpoznania”. Jest to jasna instrukcja dla urzędnika: wpłynęło po terminie = wpinam do akt, nie rozpatruję.
4. Spójność z terminami dla społeczeństwa Skoro obywatele mają ściśle wyznaczony termin na składanie uwag i wniosków, nie ma merytorycznego uzasadnienia, dla którego organizacje ekologiczne miałyby cieszyć się nieograniczonym w czasie przywilejem przystąpienia do sprawy. Zrównanie tych terminów promuje zasadę równości wobec prawa i dyscyplinuje stronę społeczną.
5. Optymalizacja pracy organów (Ekonomia procesowa): Dla organu prowadzącego (np. starostwa) każda nowa strona w końcowej fazie to konieczność dodatkowych doręczeń i potencjalnych zapytań. Przy proponowanej zmianie, po upływie terminu na konsultacje, organ zyskuje pewność, że liczba podmiotów uprawnionych do zaskarżenia decyzji jest już ustalona i nie ulegnie zwiększeniu.
6. Prekluzja dowodowa: Organizacja ekologiczna, która wstąpiła do postępowania, może składać wnioski dowodowe i merytoryczne zastrzeżenia wyłącznie do momentu zakończenia okresu konsultacji społecznych. Zapobiega to sytuacji, w której organizacja wstępuje w terminie, ale „dawkuje” wnioski dowodowe (np. żądania nowych ekspertyz przyrodniczych) przez kolejne miesiące, paraliżując wydanie decyzji.
7. Przeciwdziałanie „turystyce procesowej” (kryterium lokalności) Wprowadzenie wymogu działania na poziomie powiatu (ust. 1a) zapobiega sytuacjom, w których ogólnopolskie organizacje „wynajmowane” są przez lokalne komitety protestujące tylko po to, by ominąć brak statusu strony (wynikający z kryterium 100 metrów). Organizacja powinna wykazać, że jej zainteresowanie danym terenem nie jest nagłe i związane wyłącznie z blokowaniem jednej, konkretnej inwestycji. Poprawka wymusza, by organizacja faktycznie reprezentowała interes środowiska na danym terenie, a nie interesy osób prywatnych wykluczonych z postępowania. Wymóg lokalności: Ust. 1a i 1b eliminują tzw. “organizacje teczkowe” z drugiego końca Polski, które nie mają realnego związku z inwestycją, a jedynie blokują procesy gospodarcze.
8. Profesjonalizacja sporu merytorycznego Zagrożeniem dla inwestora (np. rolnika budującego fermę) jest blokowanie procesu poprzez zasypywanie organu ogólnymi pytaniami lub podważanie „dla zasady” np. emisji amoniaku czy odorów. Wymóg przedłożenia uwag sporządzonych przez osobę posiadającą kwalifikacje (ust. 2a) sprawia, że organizacja musi stać się realnym partnerem merytorycznym. Jeśli twierdzi, że obliczenia w raporcie są błędne, musi to udowodnić dokumentem o równej wadze naukowej. To eliminuje puste protesty obliczone jedynie na wywołanie zwłoki.
9. Usprawnienie pracy organów Zmuszenie organizacji do działania merytorycznego odciąży urzędników starostw. Zamiast odpowiadać na setki emocjonalnych pism, organ będzie analizował konkretne dokumenty eksperckie. Przyspieszy to wydawanie decyzji, ponieważ skróci etap „wymiany ogólnych uprzejmości i protestów”.
10. Zgodność z Konwencją z Aarhus Proponowane zmiany nie blokują dostępu do postępowań organizacjom ekologicznym. Nakładają one jedynie racjonalne standardy jakościowe na podmioty, które chcą korzystać ze szczególnych przywilejów procesowych (prawa strony).

II. Wprowadzenie milczącej zgody organów opiniujących:

· Treść propozycji legislacyjnej

W projekcie UD224 w punktach (…) wprowadza się następujące zmiany w ustawie o udostępnianiu informacji o środowisku:

1. W art. 64 po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu:

„2a. Niezajęcie stanowiska przez organy, o których mowa w ust. 1, w terminie określonym w ust. 2, uznaje się za wydanie opinii o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.”

2. W art. 77 po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu:

„2a. Niezajęcie stanowiska przez organy uzgadniające i opiniujące w terminie określonym w ust. 2 uznaje się za uzgodnienie projektu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w brzmieniu przedłożonym przez organ prowadzący postępowanie lub za wydanie pozytywnej opinii bez zastrzeżeń.”

3. Po art. 80 dodaje się art. 80a w brzmieniu:

„Art. 80a. 1. Jeżeli organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie wyda decyzji w terminie 30 dni od dnia zakończenia etapu uzgodnień i opinii, sprawę uznaje się za załatwioną milcząco w sposób w całości uwzględniający wniosek inwestora. 2. Za warunki realizacji przedsięwzięcia w przypadku milczącego załatwienia sprawy przyjmuje się rozwiązania ochronne i techniczne określone przez inwestora w raporcie o oddziaływaniu na środowisko lub karcie informacyjnej przedsięwzięcia. 3. Organ wydaje zaświadczenie o milczącym załatwieniu sprawy z urzędu w terminie 7 dni od dnia upływu terminu, o którym mowa w ust. 1.”

· Uzasadnienie

1. Wyeliminowanie „wąskich gardeł” w organach opiniujących Obecnie organy takie jak RDOŚ czy Wody Polskie często przekraczają ustawowe terminy, co paraliżuje pracę organu głównego (np. Starosty). „Milcząca zgoda” na tym etapie wymusza na organach wyspecjalizowanych priorytetową analizę wniosków. Jeśli organ posiadający wiedzę fachową nie zgłosi uwag w terminie 14 lub 30 dni, przyjmuje się, że dokumentacja przedłożona przez inwestora jest rzetelna i bezpieczna dla środowiska. Wprowadzenie pełnego mechanizmu milczącego załatwienia sprawy na każdym szczeblu procedury jest niezbędne do realizacji nadrzędnego celu projektu UD224, jakim jest przyspieszenie procesów inwestycyjnych.
2. Przeciwdziałanie bezczynności organu wydającego decyzję Przeniesienie kompetencji do starostw (od 2027 r.) wiąże się z ryzykiem zatorów kadrowych. Milcząca zgoda na poziomie decyzji końcowej chroni inwestora przed przewlekłością postępowania. Organ prowadzący, wiedząc, że po 30 dniach od zakończenia uzgodnień sprawa „rozstrzygnie się sama”, zostanie zdyscyplinowany do terminowego redagowania rozstrzygnięć.
3. Harmonizacja z systemem SOPOOŚ Projektowany System Obsługi Postępowań Ocen Oddziaływania na Środowisko (SOPOOŚ) jest idealnym narzędziem do wdrożenia tej poprawki. System będzie automatycznie monitorował daty wpływu dokumentów i wysyłał powiadomienia o zbliżającym się terminie „milczącego załatwienia”. Wyeliminuje to spory o to, kiedy dany termin upłynął, zapewniając pełną transparentność procesu.
4. Ochrona interesu inwestora i pewność obrotu prawnego Inwestorzy, szczególnie w sektorach wrażliwych na czas (np. hodowla zwierząt, OZE), zyskują sztywną datę końcową procesu. Zaświadczenie o milczącym załatwieniu sprawy staje się pełnoprawnym dokumentem w procesie budowlanym, co pozwala na płynne przejście do kolejnych etapów inwestycji bez czekania na „dobrą wolę” urzędnika.
5. Zgodność z merytorycznymi wymogami ochrony środowiska Wprowadzenie milczącej zgody nie oznacza rezygnacji z ochrony przyrody. Warunki realizacji inwestycji zostają ściśle powiązane z Raportem OOŚ, który jest dokumentem przygotowanym przez ekspertów. Ponieważ raport ten musiał przejść etap konsultacji społecznych, głos społeczeństwa i analiza ekspercka pozostają fundamentem rozstrzygnięcia, nawet jeśli sam akt administracyjny został wydany w trybie milczącym.

III. Przywrócenie terminu na składania uwag i wniosków do 30 dni

· Treść propozycji legislacyjnej

W art. 1 projektu pkt 4 lit. b otrzymuje brzmienie:

„b) po ust. 2 dodaje się ust. 3 w brzmieniu:

„3. Uwagi i wnioski złożone po upływie wyznaczonego terminu pozostawia się bez rozpatrzenia. Do terminu, o którym mowa w zdaniu pierwszym, nie stosuje się art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego”.

· Uzasadnienie

1. Zapewnienie dynamiki procesu inwestycyjnego Głównym założeniem projektu UD224 jest usprawnienie i skrócenie czasu trwania postępowań. Wprowadzenie w pierwotnym projekcie możliwości wydłużenia terminu konsultacji do 60 dni stoi w jawnej sprzeczności z tym celem. Przywrócenie sztywnego terminu 30-dniowego gwarantuje, że etap udziału społeczeństwa nie stanie się narzędziem do arbitralnego blokowania inwestycji przez organ lub grupy interesu.
2. Wykorzystanie cyfryzacji (System SOPOOŚ) Projektowana reforma wprowadza System Obsługi Postępowań Ocen Oddziaływania na Środowisko (SOPOOŚ), który zapewnia natychmiastowy, powszechny i zdalny dostęp do pełnej dokumentacji sprawy (w tym raportów OOŚ). W dobie pełnej elektronizacji postępowań, termin 30 dni jest w zupełności wystarczający dla każdego zainteresowanego podmiotu na zapoznanie się z aktami i sformułowanie uwag. Utrzymywanie możliwości wydłużenia tego terminu do 60 dni jest w warunkach cyfrowych bezzasadne.
3. Dyscyplina procesowa i eliminacja „obstrukcji na finiszu” Kluczowym elementem poprawki jest utrzymanie zapisu o pozostawieniu uwag bez rozpatrzenia po upływie terminu. Jest to zmiana o charakterze przełomowym dla inwestorów. Obecnie brak wyraźnego rygoru zawitego powoduje, że urzędy rozpatrują uwagi wpływające nawet kilka miesięcy po terminie, co paraliżuje wydanie decyzji. Proponowane brzmienie wprowadza jasną cezurę czasową: po 30 dniach etap społeczny zostaje nieodwołalnie zamknięty.
4. Przewidywalność dla instytucji finansujących Sztywny termin 30-dniowy pozwala inwestorowi na precyzyjne określenie harmonogramu inwestycji. Jest to niezbędne przy ubieganiu się o kredyty, dotacje unijne czy zawieraniu kontraktów z wykonawcami, gdzie każdy miesiąc zwłoki generuje realne straty finansowe.
5. Wyeliminowanie uznaniowości organu Pozostawienie organowi wyboru między 30 a 60 dniami (jak w pierwotnym projekcie UD224) stwarza pole do nacisków lokalnych grup nacisku na urzędników. Proponowana poprawka usuwa tę uznaniowość – każdy projekt, niezależnie od skali, podlega tym samym, przejrzystym regułom czasowym.

IV. Zawiadamianie stron przez obwieszczenia oraz e-doreczenie

·  Treść propozycji legislacyjnej

W projekcie ustawy (UD224) proponuje się nadanie nowego brzmienia art. 74 ust. 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (…):

W Art. 1 pkt 24 projektu UD224, litera f otrzymuje brzmienie:

„f) ust. 3 otrzymuje brzmienie: »3. W postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz w postępowaniu o jej zmianę, doręczenie zawiadomień o decyzjach i innych czynnościach organu następuje w drodze obwieszczenia lub w inny zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób publicznego ogłaszania, niezależnie od liczby stron postępowania. Równolegle z obwieszczeniem, organ dokonuje doręczenia na adres do doręczeń elektronicznych, o którym mowa w ustawie z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych, jeżeli strona taki posiada.«,”

· Uzasadnienie

Proponowana zmiana ma na celu pełne wykorzystanie potencjału cyfryzacji administracji publicznej oraz eliminację największego „spowalniacza” procedur administracyjnych – tradycyjnej korespondencji pocztowej.

1. Eliminacja „wąskiego gardła” pocztowego W obecnym systemie (i projekcie UD224) doręczenie indywidualne (list polecony) jest obarczone ogromnym ryzykiem procesowym. Błąd operatora, dwukrotne awizowanie czy celowe nieodbieranie korespondencji przez jedną ze stron wstrzymuje bieg terminów dla całego przedsięwzięcia. Przyznanie obwieszczeniu statusu podstawowej formy komunikacji sprawia, że termin doręczenia jest sztywny i przewidywalny (14 dni od dnia publicznego ogłoszenia), co pozwala inwestorowi na precyzyjne planowanie kolejnych etapów.
2. Spójność z ideą e-doręczeń i systemu SOPOOŚ Projekt UD224 promuje cyfryzację (SOPOOŚ), jednak w zakresie doręczeń pozostaje przy rozwiązaniach analogowych dla grup do 20 osób. Poprawka wprowadza nowoczesny model hybrydowy:

• Obwieszczenie (BIP): Gwarantuje skuteczność prawną doręczenia wobec wszystkich stron jednocześnie.
• e-doreczenie: Zapewnia stronom aktywnym cyfrowo (posiadającym skrzynki e-PUAP/e-doręczenia) natychmiastową informację o czynnościach urzędu bezpośrednio na ich urządzenia.

3. Odciążenie kadrowe i merytoryczne urzędów Zmuszanie pracowników starostw do ręcznego przygotowywania dziesiątek książek nadawczych i żmudnej weryfikacji „żółtych zwrotek” jest marnotrawstwem zasobów publicznych. Dzięki tej poprawce, urzędnik jednym kliknięciem publikuje obwieszczenie w systemie SOPOOŚ/BIP, co uważa się za skuteczne doręczenie. Pozwala to urzędom skupić się na merytorycznej analizie raportów ooś, co skróci czas wydawania decyzji o tygodnie, a nawet miesiące.
4. Drastyczna obniżka kosztów postępowania W skomplikowanych sprawach środowiskowych dochodzi nawet do kilkunastu etapów zawiadamiania (wszczęcie, uzupełnienia, opinie, zapoznanie z materiałem, decyzja). Przy 15 stronach daje to setki listów poleconych. Koszty te obciążają budżet państwa lub inwestora (poprzez opłaty). Przejście na obwieszczenia cyfrowe redukuje koszty korespondencji praktycznie do zera.
5. Zapewnienie pełnej jawności i transparentności Obwieszczenie elektroniczne w BIP jest formą bardziej transparentną niż list polecony, który dociera tylko do rąk adresata. Dzięki powszechnemu dostępowi do Internetu, każda osoba zainteresowana (nie tylko strona) może śledzić postępy w sprawie, co buduje zaufanie do procesu inwestycyjnego.

V. Odpowiedzialność organizacji ekologicznych za nieuzasadnione przedłużenie postępowania

· Treść propozycji legislacyjnej

W projekcie ustawy (UD224) proponuje się dodanie nowych przepisów dotyczących kosztów postępowania oraz kar za nadużycie uprawnień procesowych:

W art. 1 po przepisach dotyczących opłat dodaje się art. 75b w brzmieniu:

„Art. 75b. 1. Strona lub organizacja ekologiczna, która swoimi działaniami w sposób oczywisty doprowadziła do nieuzasadnionego przedłużenia postępowania, w szczególności poprzez zgłaszanie wniosków dowodowych o charakterze tożsamym z już rozpatrzonymi lub wniosków oczywiście bezzasadnych, może zostać obciążona przez organ prowadzący postępowanie grzywną w wysokości do 5 000 zł.

2. Jeżeli w wyniku działań, o których mowa w ust. 1, inwestor poniósł szkodę wynikającą ze zwłoki w wydaniu decyzji, organ na wniosek inwestora wskazuje w decyzji końcowej podmiot odpowiedzialny za nieuzasadnione przedłużenie postępowania, co stanowi podstawę do dochodzenia odszkodowania na drodze cywilnej.”

Dodanie zapisu o kaucji

Art. 86e ust. 3 w projekcie: „3. Wniesienie przez organizację ekologiczną lub stronę wniosku o wstrzymanie natychmiastowego wykonania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach uzależnia się od wpłacenia kaucji przez podmiot wnioskujący na zabezpieczenie roszczeń inwestora z tytułu strat spowodowanych wstrzymaniem prac. Wysokość kaucji ustala organ w postanowieniu, biorąc pod uwagę szacunkową wartość dziennych strat inwestora, jednak nie mniej niż 2% wartości planowanego przedsięwzięcia. W przypadku oddalenia skargi lub odwołania, kaucja przeznaczona jest na zaspokojenie roszczeń odszkodowawczych inwestora.”

· Uzasadnienie

1. Przeciwdziałanie „pustym” wnioskom dowodowym Częstą praktyką organizacji blokujących inwestycje (np. fermy) jest składanie wniosków o przesłuchanie dziesiątek świadków lub powołanie biegłych z dziedzin niezwiązanych bezpośrednio z oddziaływaniem (np. wpływ na ceny nieruchomości, co nie jest przedmiotem decyzji środowiskowej). Możliwość nałożenia grzywny (art. 75b) zmusi uczestników do selekcji wniosków i skupienia się na realnych problemach przyrodniczych i wyeliminuje odwołania pisane „z szablonu”, które mają na celu jedynie wstrzymanie prawomocności decyzji o kolejne kilka miesięcy.
2. Odszkodowania cywilne a „bezpiecznik” administracyjny Wskazanie w decyzji podmiotu winnego zwłoki (art. 75b ust. 2) drastycznie ułatwi inwestorom dochodzenie roszczeń przed sądami powszechnymi. Obecnie udowodnienie winy organizacji w opóźnieniu budowy jest niezwykle trudne. Taki zapis sprawi, że organizacje będą musiały posiadać merytoryczne podstawy do swoich działań, aby nie narazić się na wielomilionowe powództwa odszkodowawcze.
3. Profesjonalizacja strony społecznej Odpowiedzialność finansowa nie uderza w rzetelne organizacje ekologiczne, które działają w oparciu o fakty. Uderza ona w podmioty, które traktują blokowanie inwestycji jako sposób na wymuszanie darowizn lub realizację partykularnych interesów osób trzecich. Wymusza to przejście od emocjonalnych protestów do sporów opartych na twardych danych technicznych.
4. Zgodność z ekonomią procesową Pracownicy urzędów (starostw) tracą setki godzin na odpisywanie na bezzasadne zażalenia i wnioski. Każda taka czynność to koszt opłacany z podatków. Odpowiedzialność finansowa przenosi ten koszt na podmiot generujący zbędną pracę urzędu, co jest zgodne z zasadą racjonalności wydatków publicznych.
5. Realne zabezpieczenie strat: Grzywna 5000 zł jest nieodczuwalna przy inwestycjach wartych miliony. Kaucja powiązana z wartością inwestycji (np. 2%) stanowi realną barierę dla składania pochopnych wniosków o wstrzymanie budowy. Jeśli organizacja ekologiczna jest pewna swoich racji (że inwestycja niszczy środowisko), odzyska kaucję po wygranej sprawie. Jeśli jednak blokuje inwestycję bezzasadnie, musi ponieść koszt wywołanego przestoju. Mechanizm ten eliminuje organizacje, które nie posiadają żadnego majątku i są tworzone wyłącznie w celu blokowania konkretnej inwestycji (brak ryzyka finansowego).